Articles by "Bệnh lý"

Tình trạng phát ban, mẩn đỏ trên da thường xuất hiện vào mùa xuân và đầu hè nhưng có thể biến mất hoàn toàn trong mùa đông.

Bên cạnh những bệnh lý truyền nhiễm, da liễu cũng là vấn đề rất thường gặp khi Việt Nam bước sang mùa hè với nhiệt độ cao cùng ánh nắng mặt trời gay gắt. Trong số này, phát ban đa dạng do nắng là tình trạng khá phổ biến trong cộng đồng.

Xuất hiện vào mùa hè, biến mất khi vào đông

Theo bác sĩ Đinh Ngọc Liên, khoa Da liễu, Bệnh viện Nguyễn Tri Phương (TP.HCM), phát ban da đa dạng do nắng là sự xuất hiện sắc tố do viêm da một cách tự phát, mắc phải theo mùa. Bệnh thường xảy ra vào mùa xuân và đầu mùa hè.

Tình trạng này còn được gọi với nhiều cái tên khác nhau như phát ban ánh sáng đa hình, dị ứng ánh nắng mặt trời, ngộ độc ánh nắng mặt trời, bệnh ngứa da mùa hè, hoặc bệnh chàm.

Vị chuyên gia thông tin phát ban đa dạng do nắng chủ yếu xuất hiện ở nhóm 20-40 tuổi. Số lượng người mắc là phụ nữ cao gấp 4 lần nam giới. Bệnh có ở vùng khí hậu ôn đới và phổ biến hơn tại những khu vực ít tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.
Liên quan nguyên nhân gây bệnh, BS Liên cho hay các nhà khoa học tìm thấy sự nhạy cảm về di truyền trong 15-46% trường hợp có tiền sử gia đình dương tính.

Ngoài ra, yếu tố cũng được xem xét khi xác định nguyên nhân gây bệnh là tia cực tím (UV). Cụ thể, bệnh chủ yếu được gây ra bởi tia UV A (tỷ lệ 75-90% nguyên nhân). Tỷ lệ còn lại có thể xuất hiện từ tia UV B đơn thuần hoặc 2 tia này đồng thời gây bệnh.

Đáng nói, tia UV A có thể xuyên qua cửa kính và một số loại kem chống nắng.

“Bệnh phổ biến ở phụ nữ nên một số nhà khoa học cũng đặt ra giả thuyết có yếu tố nội tiết tố trong sinh bệnh học của bệnh. Trong đó, Estradiol có thể hoạt động như một chất ức chế miễn dịch ánh sáng UV”, BS Liên nói thêm.
Một số đặc điểm lâm sàng của bệnh phát ban đa dạng cho nắng là xuất hiện theo mùa. Tình trạng này xảy ra vào mùa xuân, đầu mùa hè và thường biến mất hoàn toàn khi mùa đông đến.

Ở giai đoạn khởi phát, bệnh có thể xảy ra trong vài giờ đến 1-2 ngày sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời. Giai đoạn này, diễn biến bệnh thường không liên tục.

Sang giai đoạn diễn biến bệnh, tình trạng phát ban có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần. Bệnh thường khỏi nhanh hơn nếu bệnh nhân tránh tiếp xúc với với ánh nắng mặt trời.

Các hình thái biểu hiện của bệnh thường bao gồm sẩn, hồng ban, sẩn mụn nước, mày đay, hồng ban đa dạng… Chúng xuất hiện ở những vùng tiếp xúc với ánh nắng mặt trời như cánh tay, cẳng chân, phần chữ V của cổ và ngực…

“Các nốt ban thường phân bổ đối xứng theo dạng loang lổ, mức độ từ nhẹ đến ngứa rõ rệt. Song song với đó là cảm giác khó chịu chung như nhức đầu, sốt, buồn nôn hiếm khi xảy ra”, BS Liên cho hay.

Vị chuyên gia cũng lưu ý bệnh có thể trở nên trầm trọng hơn nếu vùng da bị ảnh hưởng tiếp tục tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng trước khi các triệu chứng khỏi hẳn.

Đáng chú ý, dù có thể xuất hiện ở mọi loại da, chủng tộc, bệnh được ghi nhận phổ biến hơn ở người có làn da sáng. Với các trường hợp da sẫm màu, hình thái phổ biến là các sẩn nhỏ như đầu đinh ghim, phân bố thành từ cụm.

BS Liên cũng lưu ý tình trạng này thường ảnh hưởng nhiều tới tâm lý bệnh nhân, gây lo lắng, trầm cảm, né tránh các hoạt động ngoài trời… Tuy nhiên, điều này lại khiến bệnh nhân đứng trước nguy cơ thiếu vitamin D.

Phương pháp điều trị

Theo BS Đinh Ngọc Liên, phát ban đa dạng cho nắng có thể tồn tại suốt đời. Tuy nhiên, theo các báo cáo nghiên cứu trên thế giới, 60% bệnh nhân có nhận thấy sự cải thiện hoặc được khỏi trong 15 năm, 75% trường hợp trong thời gian 30 năm.

Các đợt phát ban có thể xuất hiện trong vài giờ sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và kéo dài trong nhiều ngày. Tình trạng này có thể diễn biến nặng hơn nếu tiếp xúc nhiều lần với ánh sáng mặt trời trước khi đợt bệnh trước kết thúc.

Vị chuyên gia cho hay các biện pháp điều trị chung cho phát ban đa dạng do nắng là sử dụng kem chống nắng phổ rộng 50+ SPF UV A/UV B.



Ngoài ra, BS Liên cũng lưu ý người dân sử dụng thêm quần áo chống nắng, tránh ánh sáng mặt trời, cố gắng ở những nơi có bóng râm khi ra ngoài. Nếu làm việc, học tập trong nhà, bệnh nhân cần ngồi cách xa cửa sổ.

Mặt khác, một số biện pháp xử trí đặc hiệu có thể được áp dụng tại bệnh viện bao gồm: Quang trị liệu, sử dụng Hydroxychloroquine, Calcipotriol tại chỗ, Afamelanotide. Với trường hợp nghiêm trọng, các bác sĩ có thể cân nhắc dùng thuốc ức chế miễn dịch toàn thân như azathioprine hoặc ciclosporin (cyclosporin).

 

A number of viruses, such as Zika and West Nile, can spread through bites by mosquitoes that carry them. Medical News Today spoke with experts to find if mosquitoes could also carry and transmit the SARS-CoV-2 virus that causes COVID-19.

mosquito on mosquito netShare on Pinterest
Experts weigh in on whether or not mosquitoes can carry and spread SARS-CoV-2. Image credit: Rob and Julia Campbell/Stocksy,

Zikadengue, and West Nile are viruses that spread through bites by infected mosquitoesTrusted Source.

Because a number of viruses can be transmitted through mosquito bites, people may wonder if the SARS-CoV-2 virus that causes COVID-19 can also circulate this way.

Medical News Today spoke to a variety of experts to find out if mosquitoes can transmit the SARS-CoV-2 virus. And if they do not now, is there potential for them to do so in the future?

The answer is “no,” according to Dr. Daniel Markowski, technical advisor for the American Mosquito Control Association.

“There is no evidence that mosquitoes can acquire and transmit the SARS-CoV-2 virus,” he told MNT.

In order to understand the mechanisms that prevent mosquitoes from carrying and spreading the SARS-CoV-2 virus, Dr. Markowski explained it is important to understand how mosquitoes transmit virionsTrusted Source, or viral particles.

“Typically, the mosquito must first feed on an infected host, that is circulating enough virus in their blood to have some present in the small amount taken during a mosquito’s blood meal,” he explained.

“Secondly, the virus must survive the insect’s midgut, which has a host of immune responses similar to our own. Not only must they survive inside the mosquito’s midgut, they need to replicate and ultimately bind to receptor sites on the wall of the midgut and pass through that barrier into the mosquito’s body cavity,” Dr. Markowski added.

Once inside the body cavity, Dr. Markowski explained that the virus needs to get past the mosquito’s immune system and make its way into the insect’s salivary glands, all while continuing to replicate.

“Now with the next blood meal, they can be passed to a new host while the mosquito feeds,” he continued. “As you can see, it’s a fairly long and complex journey each virus makes to go from one host to the next via a mosquito bite. And not many viruses have evolved over the millennia to successfully complete that journey, which is why many viruses such as flu, coronavirus, and monkeypox are not mosquito-borne viruses.”

In July 2022, a team of researchers including Dr. Stephen Higgs, associate vice president for research and director of the Biosecurity Research Institute at Kansas State University, published a studyTrusted Source that found that even under extreme conditions, the SARS-CoV-2 virus did not replicate in mosquitoes.

Because of this, the researchers stated, mosquitoes would be unable to transmit the virus to people even if the mosquito fed upon someone infected with the SARS-CoV-2 virus.

“We really did not expect that it would infect mosquitoes because, for whatever reason, coronaviruses just do not infect mosquitoes or other arthropods,” Dr. Higgs told us.

“What we did in our original paper was to inject SARS-CoV-2 into mosquitoes. We know that by using this approach you can sometimes infect a resistant mosquito with a virus that would not normally infect it. Even with that unnatural approach SARS-COV-2 did not infect and multiply in the mosquitoes,” he noted.

We asked Dr. Higgs whether, with the emergence of new SARS-CoV-2 variants, due to mutations within the virus, mosquitoes might ever come to carry it.

“I really do not think so because I do not think that these changes could turn a non-mosquito infecting virus into one that could infect a mosquito,” he told us.

“Years ago we proved that just one amino acid change of chikungunya virus could make it more infectious to mosquitoes, but that was for a virus that already infected mosquitoes,” he explained.

Dr. Markowski was slightly more cautious in his prediction, but he agreed with Dr. Higgs, by and large:

“As soon as you say something can never happen — it probably will! However, I think it’s highly unlikely that mosquitoes could transmit the SAR-CoV-2 virus in the future. The number of mutations that would have to occur to allow this process, would make it statistically improbable. If there were evidence of this truly being possible, I think we would have seen it long ago with other viruses, such as influenzapolio, etc.”

In June 2022, researchers from the University of Connecticut found that some viruses, such as Zika and dengue, can alterTrusted Source the skin odor of the person infected with them.

This makes them more attractive to mosquitoes, luring the insects to bite them, become infected, and potentially transmit the virus to other people.

Could this potentially happen with the SARS-CoV-2 virus? And even if mosquitoes cannot become infected with the SARS-CoV-2 virus, could someone with COVID-19 become more susceptible to being bitten by a mosquito infected with a mosquito-borne virus like Zika?

“Some studies have shown that COVID-19 patients release a distinctive mixture of molecules,” said Dr. Penghua Wang, assistant professor in the Department of Immunology at the University of Connecticut and part of the research team.

“Some of these compounds could be mosquito repellents, while some could be attractants. We don’t know for sure that COVID-19 patients could attract more mosquitoes to spread other mosquito-borne viruses. To the best of my knowledge, there is no such a formal study available, though I have heard from a few readers [of news about my article] saying so [that COVID-19 attracts mosquitoes].”

– Dr. Penghua Wang

“I think that’s extremely unlikely,” Dr. Markowski emphasized.

“The reason being that those mosquito-transmitted viruses have evolved with mosquitoes and people and through that evolutionary process developed strategies — like affecting the bacterial fauna of infected hosts — to aid in their survival. SARS-CoV-2 and other viruses that are not transmissible by mosquitoes would be highly unlikely to have those evolutionary advantages,” he told us.

Dr. Markowski said that the best way to prevent mosquito bites while enjoying the outdoors is to wear a personal repellent.

“There are several types of repellents available on the market,” he noted. “To determine which one you’d prefer, you’ll need to read the label and select the proper active ingredient.”

“Typically a higher concentration of the active ingredient means a longer protection period from mosquito bites. However, for DEET it is not recommended to use any more than 30% DEET,” said Dr. Markowski.

In addition to using a mosquito repellent, Dr. Higgs suggested covering up bare arms and legs so there is less skin for mosquitoes to feed. He also advised avoiding going to places where there are lots of mosquitoes or being out at times when they are biting, such as summer evenings.

“If you live in an area that has lots of mosquitoes then try to eliminate the places where they may breed, especially close to the house or even in the house — plant pots with water, old tires, and other things where water can collect,” Dr. Higgs added. “To stop mosquitoes coming into the house, make sure that you have window screens.”

 Bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, tăng lượng chất xơ, ăn nhiều rau củ quả… giúp gan dễ dàng hơn trong việc loại bỏ các chất độc hại.

Chức năng chính của gan là lọc các chất chuyển hóa độc tố ra khỏi cơ thể nhưng lượng độc tố tăng lên có thể khiến chức năng gan suy yếu và giảm sút nghiêm trọng. Nếu bạn uống rượu quá nhiều, lạm dụng thuốc, hút thuốc lá, thừa cân, béo phì... ảnh hưởng xấu đến cơ quan này. Một số gợi ý dưới đây có thể giúp giảm mức ALT (một loại chỉ số men gan, được sử dụng để đánh giá tình trạng tổn thương gan và các vấn đề liên quan).

Hạn chế uống rượu

Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất của tổn thương gan là uống quá nhiều rượu, thậm chí với liều lượng vừa phải cũng có thể gây hại cho tế bào gan theo thời gian. Nam giới không nên uống quá hai ly rượu, còn nữ giới là một ly mỗi ngày. Đây là những lưu ý về lượng rượu giới hạn để góp phần bảo vệ sức khỏe của lá gan và giảm mức ALT. Nếu bạn đang mắc bệnh gan cần bỏ rượu.

Dùng nhiều caffeine

Caffeine có thể cải thiện chức năng gan và uống một tách cà phê hàng ngày làm giảm đáng kể nguy cơ phát triển bệnh gan. Trà xanh cũng góp phần cải thiện sức khỏe của cơ quan này vì nó làm giảm sự tích tụ chất béo, giữ cho gan hoạt động khỏe mạnh hơn. Trà xanh chứa chất chống oxy hóa thực vật catechin, có tác dụng hỗ trợ hồi phục nhiều chức năng của cơ thể, bao gồm cả chức năng gan. Tuy nhiên, tác dụng của trà xanh có thể khác nhau ở mỗi người.

Ưu tiên thực phẩm tự nhiên và hữu cơ

Mặc dù trong thực phẩm có thể chứa các chất phụ gia cho phép, nhưng dùng nhiều có thể khiến người có mức ALT cao tổn thương gan nhiều hơn. Vì hầu hết những thức ăn này được giải độc bởi gan. Bởi vì thực phẩm hữu cơ không có hormone tăng trưởng, sinh vật biến đổi gene, thuốc kháng sinh, thuốc trừ sâu tổng hợp và phân bón, cơ thể dễ dàng xử lý chúng hơn.

Ăn nhiều rau củ quả

Nhiều loại trái cây và rau quả góp phần giải độc tự nhiên cho cơ thể và cần thiết để duy trì sức khỏe. Các carotenoid và dinh dưỡng thực vật có trong chúng góp phần trung hòa các độc tố có hại trong gan. Chúng giảm bớt căng thẳng, cho phép gan được chữa lành. Nhờ đó, lượng ALT sẽ được hạ thấp.

Các loại rau họ cải rất tốt để cải thiện mức ALT chẳng hạn như bông cải xanh, cải xoăn, bắp cải, súp lơ trắng... Rau giàu lưu huỳnh như hành tây, tỏi; các loại như bưởi, củ cải đường, rau xanh, bơ, chanh... cũng rất hữu ích.

Rau củ quả tươi ngon góp phần giải độc cho cơ thể. Ảnh: Freepik

Rau củ quả tươi ngon góp phần giải độc cho cơ thể. Ảnh: Freepik

Tăng lượng chất xơ trong chế độ ăn uống

Vì chất xơ khó tiêu nên sẽ hấp thụ nước, tăng nhu động và đẩy chất độc ra khỏi hệ tiêu hóa nhanh hơn. Các chất độc sẽ có ít thời gian hơn để tích tụ ở gan. Nhiều loại trái cây và rau quả, ngũ cốc nguyên hạt và hạt là nguồn cung cấp chất xơ tốt. Hạt lanh góp phần loại bỏ các nội tiết tố dư thừa và có thể gây hại cho cơ thể.

Tập thể dục thường xuyên

Các nghiên cứu chỉ ra, tập thể dục ít nhất 150 phút mỗi tuần có thể cải thiện men gan, chẳng hạn như ALT, ở người lớn. Bạn cũng có thể đi bộ nhanh khoảng 30 phút mỗi ngày để cải thiện sức khỏe của gan.
Tập thể dục giúp giảm trọng lượng dư thừa và hạn chế lượng mỡ đi vào gan. Nó còn kích thích cơ chế tiết mồ hôi, là cơ chế giải độc tự nhiên của cơ thể.

Giảm trọng lượng

Béo phì có thể làm lắng đọng chất béo trong tế bào gan và cản trở các chức năng của cơ quan này. Nó có thể kích thích các phản ứng viêm và gây tổn thương gan. Cách tốt nhất để giảm cân là tuân theo chế độ ăn uống lành mạnh và tập thể dục thường xuyên. Giảm cân từ từ được khuyến khích vì chế độ ăn kiêng có thể làm tăng tình trạng căng thẳng cho cơ thể và dẫn đến tổn thương thêm.

Bỏ thuốc lá

Các chất hóa học trong thuốc lá khiến các tế bào tổn thương. Người hút thuốc lá nên bỏ thuốc là để tăng cường chức năng gan và cải thiện mức ALT. Tránh khói thuốc thụ động cũng cần thiết không kém vì người hút thuốc thụ động có thể hít phải hầu hết các chất độc có hại này, gây ra tổn thương tế bào tương tự.

Hạn chế dùng thuốc

Nhiều loại thuốc và sự kết hợp thuốc khác nhau ảnh hưởng xấu đến nhu mô gan và làm tổn thương gan. Uống quá nhiều thuốc như thuốc giảm đau, giảm cholesterol... có thể độc hại cho gan. Điều này xảy ra ở những người sử dụng các loại thuốc này thường xuyên và kéo dài. Hạn chế sử dụng các loại thuốc này (trừ khi cần theo hướng dẫn của bác sĩ) có thể cải thiện mức ALT.

Kim Uyên
(Theo MedicineNet)

 Trong tuần qua, số ca mắc mới, trường hợp phải điều trị nội trú hay tử vong do sốt xuất huyết tại TP.HCM đều có xu hướng giảm.

Theo báo cáo về tình hình dịch sốt xuất huyết của Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP.HCM (HCDC), trong tuần 35 (từ ngày 22 đến 28/8), thành phố ghi nhận thêm 2.532 ca bệnh sốt xuất huyết, giảm 21% so với trung bình 4 tuần trước.

Trong khi đó, số bệnh nhân sốt xuất huyết phải điều trị nội trú cũng đã giảm gần 34%, ngoại trú giảm gần 7%.

Tuần qua, TP.HCM cũng không ghi nhận trường hợp tử vong do sốt xuất huyết. Tổng số ca mắc sốt xuất huyết tử vong từ đầu năm đến nay của địa phương này là 18 trường hợp.

Hầu hết quận, huyện đều ghi nhận số ca mắc giảm so với trung bình 4 tuần trước.

Đậy kín các dụng cụ chứa nước là một trong những giải pháp phòng dịch sốt xuất huyết. Ảnh minh họa: amritanshu_sikdar.
dich sot xuat huyet tp.hcm anh 1

Đậy kín các dụng cụ chứa nước là một trong những giải pháp phòng dịch sốt xuất huyết. Ảnh minh họa: amritanshu_sikdar.

Đến nay, TP.HCM có tổng cộng 48.756 trường hợp mắc bệnh sốt xuất huyết, tăng gấp gần 6 lần so với cùng kỳ năm 2021.

Trong đó, số bệnh nhân diễn biến nặng là 947 ca. Tỷ lệ trường hợp có tình trạng nặng trên tổng số ca mắc tính đến tuần 35 là gần 2%, tăng hơn 4 lần so với cùng kỳ năm 2021.

Về tình hình ổ dịch, trong tuần 35, toàn thành phố ghi nhận 165 ổ dịch sốt xuất huyết mới phát sinh ở 98 phường, xã thuộc 19/22 quận, huyện, thành phố Thủ Đức, tăng 17 ổ dịch mới so với tuần 34.

Tổng số ổ dịch được xử lý phun hóa chất trong 7 ngày qua trên địa bàn TP.HCM là 330. Đồng thời, 4 phường, xã đã xử lý ổ dịch diện rộng; tổng cộng 401 lượt thực hiện diệt lăng quăng tại các ổ dịch, điểm nguy cơ tại 170 phường, xã thuộc toàn bộ 22/22 quận huyện, thành phố Thủ Đức.

Trước diễn biến dịch sốt xuất huyết phức tạp, từ đầu tháng 7, Sở Y tế TP.HCM đã triển khai chức năng phản ánh điểm nguy cơ phát sinh lăng quăng, muỗi lây bệnh sốt xuất huyết trên ứng dụng Y tế trực tuyến.

Khi phát hiện những hộ gia đình, khu vực, cơ quan, đơn vị để đọng nước, có thể gây phát sinh lăng quăng, muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết, người dân được yêu cầu nhanh chóng phản ánh lên ứng dụng để chính quyền địa phương biết, qua đó xử lý theo đúng quy định.

Đối với dụng cụ chứa nước phục vụ nhu cầu sinh hoạt hàng ngày, HCDC khuyến cáo người dân cần đảm bảo nguyên tắc ngăn cản muỗi tiếp xúc với nước bằng cách dùng giải pháp che, đậy kín vật chứa bằng vật liệu muỗi không bay qua được.

Đối với dụng cụ chứa nước không thể che đậy hoặc vệ sinh thay nước thường xuyên, người dân có có thể sử dụng thiên địch của ấu trùng muỗi, thả các loài động vật ăn lăng quăng như cá bảy màu, cá lia thia, bọ nước (mesocyclops)… vào các dụng cụ chứa nước để tiêu diệt lăng quăng.

Biểu mẫu liên hệ

Tên

Email *

Thông báo *

Được tạo bởi Blogger.
Javascript DisablePlease Enable Javascript To See All Widget